سلطان محمد ميرزا قاجار

245

سفرنامه سيف الدوله ( معروف به سفرنامه مكه ) ( فارسى )

ذكر بعضى غرايب كه در اين ملك است و تفصيل پاره [ اى ] از آباديهاى معتبر اين ولايت عراق كه دخلى به راه سفر ندارد قلعهء اخيضر در وسط كربلا و نجف و شفّاته ، از سمت جنوب قلعه‌اى است از سنگ تراشيده موسوم به اخيضر . از هرسه محل شش ساعت فاصله دارد . بر بلندى واقع است . روبروى قلعه ، چشمهء آبى بوده است كه او را با سنگ و قير انباشته و آبش را خشك كرده‌اند . از علاماتى كه در زمين آن بيابان معلوم مىشود ، از مجراى آب و زمين زراعت و جاى باغات ، آب اين چشمه خيلى زياد بوده است و اين محل آبادى بزرگى بوده است . اين قلعهء سنگ [ ى ] كه موجود است مكان خاصه بزرگ آن آبادى [ 156 آ ] بوده است . اين قلعه درى بزرگ و سردرى عالى دارد . جميع بيوتات و متعلقات قلعه از سنگ تراشيده [ است ] . زير قلعه سردابهاى تاريك كه راه آنها مشخص نيست ، دارد . از ترس مار و بعضى حيوانات موذى ديگر كسى به آن سردابها نرفته و نمىرود . از جملهء غرايب آخورهاى سنگى كه دارد به بلندي [ ى ] است كه سر شتر به اشكال به آن آخورها مىرسد ، نه اينكه بتواند علوفه در آنها خورد . بعضى اشياء بسيار عجيب سابقا از زير خاك آنجا بيرون آورده‌اند . در اين اوقات هم اگر از خوف اعراب انيزه بشود رفت و جستجو بكنند ، پاره [ اى ] سنگهاى نوشته و تصوير